Hizkuntzaren ikaskuntzaren inguruko teoriak eta didaktika
Laburpena
Artikulu honetan irakaskuntzari buruz eta bereziki hizkuntzaren irakaskuntzari buruz aritu diren autore garrantzirsu batzuen teoriak ekarri dira plazara, haien inguruan hausnarketa egin era hizkuntzaren didaktikan, bai lehenbizikoan edora bai bigarrenean, zer-nolako eragina izan duren azaltzen da. Agertutako teoriak gizakiaren ikuspuntu desberdinetan kokatzen dira, zein arlori ematen dion garrantzia (arlo biologikoari, arlo psikologikoari edo arlo sozialari); hortaz, ikuspuntu horrek baldintzacuko, neurri batean behintzat, reoria hauen nondik norakoa. Hori dela eta, aurkeztu diren teoria guztiek ez dute eragin berdina izan irakaskuntzaren arloan, batzuek beste batzuek baino harrera hobea eta eragin handiagoa izan dute; ezin da alderatu, esaterako, eskola mailan biologismoak utzi duen arrastoa edo Garapen Hurbileko Eremuak izan duena. Artikuluan ikuspuntu bakoitzari buruzko hausnarketa burutzen da.
Erreferentziak
ALVAREZ, A., DEL RÍO, P. (1993): Educación y desarrollo: la teoría de Vygotsky y la zona de desarrollo próximo. In COLL, C., PALACIOS, H., MARCHESI, A. (Comp.): Desarrollo psicológico y educación II, Psicología de la educación, Alianza, Madrid, 93- 119.
BAYÉS et al. (1980): ¿Chomsky o Skinner? La génesis del lenguaje, Fontanella, Barcelona.
BRONCKART, J. P. (1980): Teorías del lenguaje. Herder, Barcelona.
BRUNER, J. (1986): El habla del niño, Paidós, Barcelona.
BRUNER, J. (1984 ): Los formatos y la adquisición del lenguaje. In J. L. LINAZA (Comp.): Acción, pensamiento y lenguaje, Alianza Psicología, Madrid.
CHOMSKY, N. (1965): Aspects of the Theory of Sintax, M IT Press. Gaztelaniazko itzulpena: Aspectos de la teoría de la sintaxis, Aguilar, Madrid, 19784.
CHOMSKY, N. (1980): El lenguaje y el entendimiento, Seix Barral, Barcelona.
CHOMSKY, N. (1981): Reflexiones acerca del lenguaje, Trillas, México.
CHOMSKY, N. (1983): Hizkuntzalaritza eta giza gogoaren natura, Jakin, no 29.
FRANCESCATO, G. (1986): El lenguaje infantil. Estructura y aprendizaje, Ed. Nexos-Península, Barcelona.
FERREIRO, E. (1991 [1990]): El desarrollo de la alfabetización: psicogénesis. In Y. M.
GOODMAN (Comp.): Los niños construyen su lectoescritura. Un enfoque piagetiano, Aiqué Didáctica, Argentina, 21-35.
KOZULIN, A. (1994 [1990]): La psicología de Vygotski, Alianza, Madrid.
KRASHEN, S. D. (1985): The Input hypothesis, issues and implications, Longman, London, New York.
LENNEBERG, E. (1985 [1957]): Fundamentos biológicos del lenguaje, Alianza, Madrid.
LENNEBERG, E./LENNEBERG, E. (1982): Fundamentos del desarrollo del lenguaje, Alianza, Madrid.
LÓPEZ ORNAT, S. (1994): La adquisición de la lengua española, Siglo XXI, Madrid.
PIAGET, J. (1976 [1923]): El lenguaje y el pensamiento en el niño. Estudio sobre la lógica del niño (1), Guadalupe, Buenos Aires.
PIAGET, J. (1979 [1949]): La formación del símbolo en el niño, Fondo de Cultura Económica, México.
PIAGET, J./INHELDER, B. (1984 [1966]): Psicología del niño, Ed. Morara, Madrid.
RICHELLE, M. (1981): Skinner o el peligro behaviorista, Herder, Barcelona.
RICHELLE, M. (1984): La adquisición del lenguaje, Herder, Barcelona.
RIVIERE, A. (1985): La psicología de Vygotski, Visor-Infacia y Aprendizaje, Madrid.
SALABURU, P. (1985): Hizkuntza eta linguistika. Fontes Linguae Vasconum, 45, 5-23.
SKINNER, B. F. (1981 [1957]): Conducta verbal, Trillas, México.
SNOW, C., FERGUSON C. (1977): Talking to children. Language input and acquisition, Cambridge University Press, New York.
VYGOTSKY, L.S. (1981 [1934]): Pensamiento y lenguaje, La pléyade, Buenos Aires.
WERTSCH, J. (1991): Vygotski y la formación social de la mente, Barcelona, Paidós.
ZUBIRI, J, J. (1995): Euskarazko haur hizkuntzaren ezaugarriak, Huarte de San Juan, 66 Lingüística y literatura, UPNA, 1: 1 75-203.
Deskargak
Argitaratua
Zenbakia
Atala
Lizentzia
Artikulu guztiak Creative Commons (BY-NC-ND 4.0) erabilera- eta banaketa-lizentziarekin argitaratzen dira. Artikulu bakoitzari DOI identifikatzaile bat esleitzen zaio.
Egile eskubideak gordetzen dituzte artikulu-idazleek, eta lehen argitalpenaren eskubidea ematen diote aldizkariari. Egileek akordio gehigarriak ezartzen ahalko dituzte aldizkarian argitaratutako lanaren bertsioa modu ez-esklusiboan banatzeko (adibidez, gordailu instituzional batean jarriz); kasu horretan, artikulua lehenbizikoz aldizkari honetan argitaratu dela aitortu behar da. Lanak aldizkarian argitaratu eta berehala igotzen ahalko dira gordailu instituzionaletara.
Halaber, egileei beren lanak elektronikoki zabaltzeko aukera ematen zaie, baita horretara animatu ere (adibidez, gordailu instituzionaletan, sare sozial akademikoetan edo beren webgunean).
