Practicuma ardatz eraldatzaile gisa: alternantzia, gogoetaeta mentoretza irakasleen hasierako formakuntzan

Egileak

  • Olatz Aramendia Etxeberria Mondragon Unibertsitatea, Facultad de Humanidades y Ciencias de la Educación
  • Arantza Ozaeta Mondragon Unibertsitatea, Facultad de Humanidades y Ciencias de la Educación

DOI:

https://doi.org/10.48035/rhsj-fd.25.3

Gako-hitzak:

irakasleen hasierako formakuntza, practicuma alternantzian, ikaskuntza komunitateak, tutoretza eta mentoretza, irakasleen garapen profesionala, Gradu Bukaerako Lana

Laburpena

Artikulu honek Mondragon Unibertsitateko Haur Hezkuntzako zein Lehen Hezkuntzako graduetako practicum proiektua du aztergai. Eredu horren ezaugarri nagusiak dira diziplinarteko egitura modularra, alternantzia bidezko garapena eta praktikaren gaineko hausnarketa. Era berean, lanak practicum programaren arkitektura sostengatzen duten printzipioak deskribatzeaz gain, garapen pertsonaleko prozesuen, eskola-praktikaren eta Gradu Bukaerako Lanaren (GBL) lanketa progresiboaren integrazioan sakontzen du. Azkenik, eredutik eratorritako ikaskuntza emergenteak aztertzen ditu, bereziki autonomia profesionalari eta irakasle identitatearen eraikuntzari dagozkienak, eta haren inplementazioan antzemandako zailtasun eta erronka nagusiak jorratzen ditu. Hala nola: hezkuntza-komunitatearekiko elkarreragina; laguntza eta mentoretzaren konplexutasuna; praktikarekin lotutako formakuntza tresnak indartzeko premia; hausnarketa prozesuen kudeaketa; eta unibertsitatearen eta ikastetxeen arteko erakunde-sare egonkorren sorrera.

Erreferentziak

Alberdi-Ruiz de Alegría, A., Imaz Aguirre, A. y Gezuraga Amundarain, M. (2024). The understanding of ‘social responsibility and commitment’ of the teaching profession: a systematic review. Globalisation, Societies and Education, 1-27. https://doi.org/10.1080/14767724.2024.2335263

Clarà, M. (2014). What Is Reflection? Looking for Clarity in an Ambiguous Notion. Journal of Teacher Education, 66(3), 261-271. https://doi.org/10.1177/0022487114552028

Coiduras Rodríguez, J., Correa Molina, E., Boudjaoui, M. Y Curto Reverte, A. (2017). Formación dual en el Grado de Educación. QURRICULUM – Revista De Teoría, Investigación Y Práctica Educativa (30), 81-102.

Cartaut, S. y Bertone, S. (2009). Co-analysis of work in the triadic supervision of preservice teachers based on neo-Vygotskian activity theory: Case study from a French university institute of teacher training. Teaching and Teacher Education, 25(8), 1086-1094. https://dx.doi.org/10.1016/j.tate.2009.03.006

Esteve, O. (2011). El aprendizaje reflexivo y colaborativo: hacia el desarrollo significativo de las competencias docentes. En J. Vallés, D. Álvarez y R. Rickenmann (Eds.), L’activitat docent. Intervenció, innovació, investigació (321-334). Documenta Universitaria.

García, M., Zubizarreta, M. y Astigarraga, E. (2017). MENDEBERRI 2025 Marco Pedagógico. Mondragon Unibertsitatea.

Grossman, P., Hammerness, K. y McDonald, M. (2009). Redefining teaching, re-imagining teacher education. Teachers and Teaching, 15(2), 273-289. https://doi.org/10.1080/13540600902875340

Hennissen, P., Crasborn, F., Brouwer, N., Korthagen, F. y Bergen, T. (2008). Mapping mentor teachers’ roles in mentoring dialogues. Educational Research Review, 3, 168-186.

Korthagen, F. A. J. (2010). La práctica, la teoría y la persona en la formación del profesorado. Revista Interuniversitaria de Formación del Profesorado, 24(2), 83-101.

Leblanc S. (2018). Analysis of video-based training approaches and professional development. Contemporary Issues in Technology and Teacher Education, 18(1), 125-148.

López de Arana, E., Martínez, A., Agirre, N. y Bilbatua, M. (2019). More about strategies to improve the quality of joint reflection based on the theory-practice relationship during practicum seminars. Reflective Practice, 20(6), 790-807. https://doi.org/10.1080/14623943.2019.1690982

Nóvoa, A. (2009). Para una formación de profesores construida dentro de la profesión. Revista de Educación, 350, 203-218.

Martinez, A., Agirre, N., López-de-Arana, E. y Bilbatua, M. (2019). Analysis of interaction patterns and tutor assistance in processes of joint reflection in pre-service teacher education. Journal of Education for Teaching, 45(4), 389-401. https://doi.org/10.1080/02607476.2019.1639259

Merket, M. (2022). An analysis of mentor and mentee roles in a preservice teacher education program: a Norwegian perspective on the future mentor role. Mentoring & Tutoring: Partnership in Learning, 30(5), 524-550. https://doi.org/10.1080/13611267.2022.2127261

Nesje, K. y Lejonberg, E. (2025). Developing mentoring competence with practice videos: Perceptions related to technology use. Social Sciences & Humanities, 12(101776). https://doi.org/10.1016/j.ssaho.2025.101776

Ozaeta, A., Lersundi, A. y Aramendia, O. (2023). Miradas de los mentores universitarios sobre su rol, sus competencias y sus necesidades formativas. En J. Gil Gómez y J. Martí Contreras (Coords.), Las prácticas curriculares en alternancia: propuestas para el ámbito universitario. Graó.

Perez-Lizarralde, K., Azpeitia, A. y Ozaeta, A. (2021). Formación reflexiva del profesorado, clave para la innovación educativa. Mondragon Unibertsitatea, Humanitate eta Hezkuntza Zientzien Fakultatea.

Salas-Rodríguez, F. y Lara, S. (2020). Mapeo sistemático de la literatura sobre la eficacia colectiva docente. Revista Interuniversitaria de Formación del Profesorado, 95(34.2), 11-36.

Seidel T., Blomberg G. y Renkl, A. (2013). Instructional strategies for using video in teacher education. Teaching and teacher education. 34, 56-65. http://dx.doi.org/10.1016/j.tate.2013.03.004

Stephens, S., Oran, D., Bennett, B. y Margey, M. (2014). The challenge of work based learning: a role for academic mentors? International Journal of Mentoring and Coaching in Education, 3(2), 15-170.

Tardif, M. (2004). Los saberes del docente y su desarrollo profesional. Narcea.

Argitaratua

2026-06-29

Zenbakia

Atala

Dosierra. Lanbidea praktikaren bidez eraikitzea: aukera berriak irakasleen hasierako prestakuntzan

Aipuak nola egin

Aramendia Etxeberria, O., & Ozaeta, A. (2026). Practicuma ardatz eraldatzaile gisa: alternantzia, gogoetaeta mentoretza irakasleen hasierako formakuntzan. Huarte De San Juan. Filologia Eta Hizkuntzaren Didaktika, 25, 59-75. https://doi.org/10.48035/rhsj-fd.25.3